6 Nisan öldürülen gazeteciler günü
 06 Nisan 2017, Perşembe
kocaelibarisgazetesi.com, Erhan Uysal - 6 Nisan 2017

6 Nisan öldürülen gazeteciler günü

Gazeteci Hasan Fehmi İstanbul’da Mülkiye’yi bitirmiş, Paris’e gitmiş ardından İstanbul’a dönerek Serbesti gazetesinde yazmaya başlamıştı. İttihat ve Terakki’ye mesafeli duran Hasan Fehmi özgürlükleri savunacak, kimseye taraf olmayan bir gazete arzusundaydı.

Hasan Fehmi 6 Nisan 1909 gecesi arkadaşı Ertuğrul Şakir Bey ile Beyoğlu’ndan Sirkeci’ye giderken öldürüldü. Cenazesine binlerce kişinin katıldığı Hasan Fehmi’nin cinayeti aydınlatılamadı. TGC 6 Nisan 1996'dan beri Hasan Fehmi'nin ölüm yıldönümünü Öldürülen Gazeteciler Günü olarak anıyor.

Gazetecileri Koruma Komitesi'ne (CPJ) göre dünyada 2012'de 14, 1992'den beri de 908 gazeteci öldürülmüş.

Peki, Türkiye'de bu sayı kaç? Bu özel günde Türkiye'de öldürülen gazetecileri hatırlamak için meslek örgütlerinin hazırladığı Öldürülen Gazeteciler listelerine göz attığımızda mutabakata varılamadığını görüyoruz.

Türkiye Gazeteciler Cemiyetine göre 1909-2009 yıllarında 64 gazeteci öldürülmüş. Çağdaş Gazeteciler Derneği (ÇGD) ise 76 isimlik listesini 19 Mart 1905'te öldürülen Hikmet gazetesi yazarı Tevfik Nevzat ile başlatıyor.

ÇGD'nin listesinde TGC’ deki şu isimler yer almıyor: Abdullah Doğan (Candan FM-Konya 13 Temmuz 1997), Ayşe Sağlam Derince (3 Eylül 1997), Reşat Aydın (AA, TRT-20 Haziran 1997), Selahattin Turgay Daloğlu (İstanbul 9 Eylül 1996), Kutlu Adalı (Yeni Düzen-Kıbrıs 8 Temmuz 1996) ve Diran Kelegyan (Çorum 13 Ağustos 1915).

TGC’ de ise ÇGD'nin listesindeki şu isimler yok: Tevfik Nevzat (Hikmet-Adana 19 Mart 1905), Rupen Zartanyan (Yazar-İstanbul 24 Nisan 1915), Siamanto (Yazar-İstanbul 24 Nisan 1915), Yervant Sırmakeşliyan (Erukhan) (Yazar- İstanbul 24 Nisan 1915), Armen Darian (Yazar-İstanbul 24 Nisan 1915), Levon Laents (Yazar-İstanbul 24 Nisan 1915), Tilgdadints (Yazar-İstanbul 24 Nisan 1915), Taniel Varujan (Yazar/Şair-Çankırı 13 Ağustos 1915), Rupen Sevag (Şair-Çankırı Ağustos 1915), Ali Şükrü Bey (Tan-Ankara 2 Nisan 1923), Ömer Taşar (Milli Gazete-Saraybosna 26 Haziran 1993), Ruhi Can Tul (Turkish Daily News-Kırıkkale 14 Ocak 1994), Kamil Koşapınar (Zaman-Erzurum 19 Mart 1994), Bahri Işık (Çağdaş Marmara-İstanbul 17 Eylül 1994), Ersin Yıldız (Özgür Ülke-İstanbul 3 Aralık 1994), Onat Kutlar (Cumhuriyet-İstanbul 11 Ocak 1995), Bekir Kutmangil (Yeni Günaydın-İstanbul 23 Mayıs 1995), Nail Aydın (Son Haber-Giresun 28 Temmuz 1995), Yemliha Kaya (Halkın Gücü-İstanbul 27 Temmuz 1996).

Aradaki en belirgin fark 1915'te katledilen dokuz Ermeni gazeteciden sadece birinin TGC'nin listesinde yer bulabilmesinden kaynaklanıyor. Ama TGC'nin listesinde Kürt basınından ve Türk basınından öldürülen gazeteciler konusunda da bazı eksiklikler bulunuyor.

Peki, bu listeler neden önemli? Çünkü bu isimler aslında ifade özgürlüğüne ve halkın haber alma hakkına yapılmış saldırıların özeti. Galiba tam da bu yüzden, "faili meçhul" cinayetlerle ve gözaltında kaybetmelerle daha fazla gazeteci öldürülmesin diye, bu listelere sahip çıkmalıyız.

Maalesef basının değerli kalemlerini kaybettiğimiz gibi bunların isimlerini bile tam olarak saklayabilmiş değiliz. Kimisi öldürüldü, kimisinin kalemleri kırıldı. Halkın dili olan basınımızın özgürce kalemine sahip olmasını dilerim.

Bu özgürlük yolunda kaybettiğimiz tüm değerlerimiz önünde tekrar saygıyla eğiliyorum. Işıklar içinde uyusunlar.

Öldürülen Gazeteciler

ADI SOYADI    YAYIN ORGANI    YERİ    TARİH
01-Tevfik Nevzat - Hikmet - Adana - 19 Mart 1905
02-Şair Hüseyin Kami - Alemdar-Konya - Konya - 26 Mart 1905
03-Hüseyin Hilmi Bey (Sosyalist Hilmi) - İştirak - Medeniyet İstanbul - 6 Nisan 1905
04-Hasan Fehmi Bey - Serbesti - İstanbul - 6 Nisan 1909
05-Ahmet Samim - Sada-i Millet - İstanbul - 9 Haziran 1910
06-Zeki Bey - Serbesti-Şehrah - İstanbul - 10 Temmuz 1911
07-Silahçı Tahsin - Silah-Bomba - İstanbul - 27 Temmuz 1914
08-Rupen Zartanyan - Yazar - İstanbul - 24 Nisan 1915
09-Siamanto - Yazar - İstanbul - 24 Nisan 1915
10-Yervant Sırmakeşliyan (Erukhan) - Yazar - İstanbul - 24 Nisan 1915
11-Armen Darian - Yazar - İstanbul - 24 Nisan 1915
12-Levon Laents - Yazar - İstanbul - 24 Nisan 1915
13-Tılgdadints - Yazar - İstanbul - 24 Nisan 1915
14-Krikor Zohrab - Gazeteci-Yazar - Urfa - 15 Temmuz 1915
15-Taniel Varujan    Yazar-Şair    Çankın    13 Ağustos 1915
16-Rupen Sevag - Şair - Çankırı - 1 Ağustos 1915
17-Hasan Tahsin (Osman Nevres) - Hukuk-u Beşer - İzmir - 15 Mayıs 1919
18-Ali Kemal - Peyami Sabah - İzmit - 6 Kasım 1922
19-Ali Şükrü Bey - Tan - İzmit - 2 Nisan 1923
20-Hikmet Şevki Bey - Hakimilyet-i Milliye - Ankara - 28 Nisan 1930
21-Sabahattin Ali - Marko Paşa - KIrklareli - 16 Haziran 1948
22-Adem Yavuz - ANKA Ajansı - Kıbrıs - 26 Ağustos 1974
23-Ali İhsan Özgür - Politika - İstanbul - 22 Kasım 1978
24-Cengiz Polotkan - Hafta Sonu - Ankara - 1 Aralık 1978
25-Abdi İpekçi - Milliyet - İstanbul - 1 Şubat 1979
26-İlhan Darendelioğlu - Ortadoğu - İstanbul - 19 Kasım 1979
27-İsmail Gerçeksöz - Ortadoğu - İstanbul - 4 Nisan 1980
28-Ümit Kaftancıoğlu - TRT - İstanbul - 11 Nisan 1980
29-Muzaffer Feyzioğlu - Hizmet - Trabzon - 15 Nisan 1980
30-Recai Ünal - Demokrat - İstanbul - 22 Temmuz 1980
31-Mevlüt Işık - Türkiye - Ankara - 1 Haziran 1988
32-Seracettin Müftüoğlu - Hürriyet  (Nusaybin) - Nusaybin - 28 Haziran 1989
33-Sami Başaran - Gazete - İstanbul - 7 Kasım 1989
34-Kamil Başaran - Gazete - İstanbul - 28 Şubat 1990
35-Çetin Emeç - Hürriyet - İstanbul - 7 Mart 1990
36-Turan Dursun - Yüzyıl 2000 Dergi - İstanbul - 4 Eylül 1990
37-Gündüz Etili - Yeni Günaydın - İstanbul - 18 Eylül 1991
38-Halit Güngen - 2000'e Doğru - Diyarbakır - 18 Şubat 1992
39-Cengİz Altun - Yeni Ülke - Batman - 24 Şubat 1992
40-İzzet Kezer - Sabah - Cizre - 23 Mart 1992
41-Bülent Ülkü - Körfeze Bakış - Bursa - 31 Mart 1992
42-Mecit Akgün - Yeni Ülke - Nusaybin - 2 Haziran 1992
43-Hafız Akdemir - Özgür Gündem - Diyarbakır - 8 Haziran 1992
44-Çetin Abayay - Özgür Halk - Batman - 29 Temmuz 1992
45-Yahya Orhan - Özgür Gündem - Gercüş - 31 Temmuz 1992
46-Hüseyin Deniz - Özgür Gündem - Ceylanpınar - 9 Ağustos 1992
47-Musa Anter - Özgür Gündem - Diyarbakır - 20 Eylül 1992
48-M. Sait Erten - Azadi-Denk - Diyarbakır - 3 Kasım 1992
49-Yaşar Aktay - Türkiye - Hani - 9 Kasım 1992
50-Hatip Kapçak - Hürriyet - Mazıdağı - 18 Kasım 1992
51 -Namık Tarancı - Gerçek - Diyarbakır - 20 Kasım 1992
52-Uğur Mumcu - Cumhuriyet - Ankara - 24 Ocak 1993
53-Kemal Kılıç - Ö.Gündem-Y.Ülke - Şanlıurfa - 18 Şubat 1993
54-M. İhsan Karakuş - Silvan Gazetesi - Silvan - 13 Mart 1993
55-Ercan Gürel - HHA-Bergama - Bergama - 20 Mayıs 1993
56-Ömer Taşar - Milli Gazete - Saraybosna - 26 Haziran 1993
57-İhsan Uygur (Kayıp) - Sabah - İstanbul - 6 Temmuz 1993
58-Rıza Güneşer - Halkın Gücü - İstanbul - 14 Temmuz 1993
59-Ferhat Tepe - Özgür Gündem - Bitlis - 3 Ağustos 1993
60-Muzaffer Akkuş - Sabah-MİLHA  Ajansı - Bingöl - 20 Eylül 1993
61-Ruhi Can Tul - Turkish Daily News Kırıkkale - 14 Ocak 1994
62-Nazım Babaoğlu (Kayıp) - Özgür Gündem - Siverek - 12 Mart 1994
63-Kamil Koşapınar - Zaman - Erzurum - 19 Mart 1994
64-Erol Akgün - Devrimci Çözüm - Gebze - 8 Eylül 1994
65-Bahri Işık - Çağdaş Marmara - İstanbul - 17 Eylül 1994
66-Ersin Yıldız - Özgür Ülke - İstanbul - 3 Aralık 1994
67-0nat Kutlar - Cumhuriyet - İstanbul - 11 Ocak 1995
68-Bekir Kutmangil - Yeni Günaydın - İstanbul - 23 Mayıs 1995
69-Nail Aydın - Son Haber - Giresun - 28 Temmuz 1995
70-Sayfettin Tepe - Yeni Politika - Bitlis - 29 Ağustos 1995
71-Metin Göktepe - Evrensel - İstanbul - 8 Ocak 1996
72-Yemliha Kaya - Halkın Gücü - İstanbul - 27 Temmuz 1996
73-Ünal Mesutoğlu - TRT - İzmir - 8 Kasım 1997
74-Mehmet Topaloğiu - Kurtuluş - Adana - 28 Ocak 1998
75-Ahmet Taner Kışlalı - Cumhuriyet - Ankara - 21 Ekim 1999
76-Hrant Dink - Agos - İstanbul - 19 Ocak 2007
77-Cihan Hayırsevener - Güney Marmara'da Balıkesir/ Yaşam Bandırma - 18 Aralık 2009
78-Nuh Köklü - NTV - İstanbul - 17 Şubat 2015



<<< <
1 - 2 - 3 - 4 - 5
 
 
© Tüm Hakları Saklıdır. 2020   |   bilgi@cgd.org.tr